Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Grossi, ABD ile İran arasında kapsamlı bir uzlaşma sağlanması halinde İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarının Kazakistan'da depolanabileceğini açıkladı. Grossi, bu materyallerin Washington tarafından bertaraf edilmesi gerektiğinin defalarca vurgulandığını hatırlattı.
Grossi, İngiliz basınına yaptığı açıklamada, Washington ile Tahran arasında bir anlaşma olması durumunda Kazakistan'ın silah seviyesine yakın oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunu kabul etmeye hazır olduğunu belirtti. Teklifin Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev'e bu hafta Astana'daki görüşmelerde iletildiğini ifade etti.
Ajans başkanı, teklifin uygulanması halinde uranyumun güvenli biçimde muhafaza edilebileceğini vurguladı ve sözlerinde şöyle dedi: "Bunun (İran'ın zenginleştirilmiş uranyumu) güvenli şekilde depolanabileceği bir yerimiz var". Grossi ayrıca bu düzenlemenin hem İran hem de ABD tarafından kabul edilebileceğini düşündüğünü sözlerine ekledi.
Kazakistan, UAEA iş birliğiyle 2017 yılında açılan düşük düzeyde zenginleştirilmiş uranyum bankasına ev sahipliği yapıyor. Söz konusu tesisin amacı, üye ülkelerdeki enerji santrallerinin yakıt tedarikini güvence altına almak ve nükleer yayılmayı önlemek olarak belirtiliyor.
Diplomatik açıdan bu öneri, nükleer malzemenin uluslararası denetim altında tutulması sayesinde Tahran ile Washington arasındaki güvenlik endişelerinin hafifletilmesine katkı sağlayabilir. Bununla birlikte uygulamanın hayata geçirilebilmesi, taraflar arasında imzalanacak mutabakat zaptı ve sonrasında yürütülecek nükleer görüşmelerin sonuçlarına bağlı olacak.
Grossi'nin açıklamaları, İran'ın nükleer stokunun kaderinin ABD ile İran arasında varılacak olası bir anlaşma ile şekilleneceğine işaret ediyor. Tartışmanın geleceği, müzakerelerin ilerlemesine ve tarafların kabul edebileceği teknik düzenlemelere bağlı kalacak.
Yorumlar