Nevşehir’in Göreme beldesinde, Göreme Açık Hava Müzesi girişindeki peribacasının çökmesi ve 3 kişinin hayatını kaybetmesinin ardından Maden Teknolojisi Yer Bilimleri Uzmanı Serkan İçelli’den uyarı geldi. İçelli, yaklaşık iki ay önce bölgede çektiği bir videoda olası tehlikeye dikkat çektiğini belirterek benzer risk taşıyan birçok yapı tespit ettiklerini söyledi.
İçelli, Kapadokya’daki oluşumların milyonlarca yıllık jeolojik süreçler ve insan müdahalesiyle bugünkü görünümünü aldığını anlattı. Bölgenin volkanizma ve farklılaşmış erozyon sonucunda oluştuğunu belirten uzman, iklim dalgalanmaları, yüzey akışları, donma ve çözülmenin de kaya şekillerinin gelişiminde etkili olduğunu ifade etti.
Uzmanın aktardığına göre, bugün bölgedeki yaşam alanları olarak bilinen oyukların bir bölümü doğal oluşum değil; insan eliyle açılarak yerleşime dönüştürülmüş kısımlar. İçelli, suya doyan tozlu yapının şişip ağırlaşabildiğini, bunun da gözenek basıncını artırarak elle oyulmuş alanlarda deformasyona yol açabildiğini söyledi. Göreme’de yaşanan çöküşün bu sürece örnek olduğunu kaydetti.
İçelli, söz konusu bölgenin 1950’lerin ortalarına kadar aktif bir yaşam merkezi olarak kullanıldığını belirtti. O dönemde yaşanan kaya düşmeleri ve çökmelerin ardından insanların bölgeden tahliye edildiğini, alanın daha sonra açık hava müzesi olarak sergilenmeye başlandığını aktardı.
Yaklaşık iki ay önce aynı bölgede video çektiğini söyleyen İçelli, kayıtta “Burası kafamıza düşebilir” uyarısında bulunduğunu ifade etti. Uzman, çöken yere benzer özellikler taşıyan çok sayıda alan tespit ettiklerini belirterek, bu yapıların tek tek incelenmesi gerektiğini vurguladı.
İçelli, riskli noktaların belirlenmesinin ardından güçlendirme veya restorasyon çalışmalarının gündeme alınabileceğini söyledi. Yapılacak müdahalelerin ise bölgenin doğal yapısına uygun biçimde planlanması gerektiğini kaydetti.
Yorumlar