Fransa’da hayat pahalılığı ve eğitim sistemine yönelik protestoların şiddetlenmesi üzerine ülke genelinde en az 2 bin 400 kişi gözaltına alındı. Kamu binalarının ateşe verildiği, yüzlerce mağazanın tahrip edilerek yağmalandığı olayların ardından Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, “kontrolsüz şiddeti” eleştirdi.
Televizyondan konuşan Macron, yaşananları izleyenlerin aklından geçen soruyu, “Fransızlar bunu Fransa’ya nasıl yapabilir?” sözleriyle dile getirdi. Şiddeti hiçbir şeyin haklı çıkaramayacağını belirten Macron, yerel devlet yetkililerinin gerekli görmeleri halinde belirli sokak gösterilerini yasaklayabileceğini söyledi.
Macron, taleplerini barışçıl biçimde dile getiren göstericilerle “yıkan, tahrip eden ve yağmalayan” grupların birbirinden ayrılması gerektiğini vurguladı. Protestoların temelinde yaşam maliyetine ilişkin tepkilerin yanı sıra eğitim sistemine yönelik talepler bulunuyor.
Şiddet olayları protestoların ikinci gününde yeniden tırmandı. Paris’in merkezindeki République Meydanı’nda göstericiler polisle çatıştı. Bazı sokaklarda elektrikli bisikletler üst üste yığılarak ateşe verildi; şişe ve taşların atıldığı olaylarda yanan çöp konteynerlerinden yoğun duman yükseldi. Polis göz yaşartıcı gaz ve ses bombalarıyla karşılık verdi.
Cumartesi günü kamu binalarının basılıp ateşe verilmesi, otobüs duraklarının parçalanması, yolların barikatlarla kapatılması ve mağazaların zarar görmesi hükümetin şiddetin boyutuna hazırlıksız yakalandığı eleştirilerine yol açtı. Hem sol hem de sağ görüşlü siyasetçiler İçişleri Bakanı Laurent Nunez’in istifasını istedi. Nunez istifasını sundu; Macron’un istifayı kabul etmediği bildirildi.
Ancak protestoların tümü şiddet içermedi. Paris’in de aralarında bulunduğu büyük kentlerde on binlerce kişi barışçıl yürüyüşlere katıldı. Dört haftadır süren sokak eylemleri ve okullara kurulan barikatların ardından düzenlenen gösterilerde öğrenciler, ebeveynler, öğretmenler ve yüksek yaşam maliyetini protesto eden çalışanlar yer aldı.
Göstericiler, okullara daha fazla öğretmen atanmasını ve bakımsız binaların onarılmasını istedi. Hükümetin kendilerini dinlemediğini belirten katılımcılar, kamu hizmetlerine daha fazla kaynak ayrılması çağrısı yaptı. Macron’un açıklamaları, barışçıl protesto hakkı ile kamu düzenini bozan şiddet olayları arasında ayrım yapılması gerektiği mesajını öne çıkardı.
Yorumlar