Elektronik sigarada kalp krizi riski kullanımdan sonra başlayabilir
Kardiyoloji uzmanı Uğur Nadir Karakulak, elektronik sigaranın kalp ve damarlar üzerindeki bazı olumsuz etkilerinin kullanımdan kısa süre sonra görülebileceğini belirtti.
Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Uğur Nadir Karakulak, özellikle gençler arasında yaygınlaşan elektronik sigaraların kalp ve damar sağlığı açısından sanıldığı kadar masum olmadığını söyledi. Karakulak, bazı olumsuz etkilerin kullanımın hemen ardından başlayabileceğine dikkat çekti.
Elektronik sigaralar, içerdikleri sıvıyı ısıtarak solunum yoluyla alınan bir aerosol oluşturuyor. Karakulak, bu aerosolün yalnızca su buharından ibaret olmadığını; nikotin başta olmak üzere çeşitli kimyasal maddeler ve zararlı partiküller içerdiğini belirtti.
Nikotin, stres hormonlarının salınımını artırarak kalbin daha hızlı atmasına, tansiyonun yükselmesine ve damarların daralmasına yol açabiliyor. Bu değişiklikler kalbin iş yükünü artırırken oksijen ihtiyacını da yükseltiyor. Karakulak, aerosoldeki bazı maddelerin damarların iç yüzeyini kaplayan hücrelerin işlevini bozabileceğini, uzun vadede bu etkilerin damar sertliğine katkıda bulunabileceğini ifade etti.
Uzman, elektronik sigaranın kalp krizi riskini özellikle kalp ve damar hastalığı bulunan kişilerde artırabileceğini söyledi. Kalbin oksijen ihtiyacı yükselirken kalbe ulaşan kan ve oksijen miktarının azalması, önceden damar darlığı olan kişilerde daha ciddi sonuçlar doğurabiliyor. Karakulak’a göre kullanım sırasında veya hemen sonrasında kalp krizi gelişmesi tıbben mümkün.
Kalp krizini tetikleyebilecek mekanizmalardan biri, kalbi besleyen koroner damarlarda ani kasılma, yani koroner spazm. Damarın geçici olarak ciddi ölçüde daralması, kalp kasına giden kan akımını azaltabiliyor. Karakulak, aerosoldeki bazı maddelerin damar iç yüzeyinin işlevini bozarak pıhtı oluşumunu kolaylaştırma potansiyeli taşıdığını da aktardı.
Bazı deneysel çalışmalar ile küçük ölçekli insan araştırmalarında elektronik sigaranın pıhtılaşmada görev alan trombositlerin aktivitesini artırabildiği bildirildi. Karakulak, bu etkilerin bir bölümünün kullanımdan sonraki ilk dakikalarda ortaya çıkabileceğini belirterek elektronik sigaranın kalp damar hastalığı olanlar için güvenli bir alternatif olarak görülmemesi gerektiğini vurguladı.
Uzman, kalp krizinin yalnızca ileri yaşlarda veya ciddi damar tıkanıklığı bulunan kişilerde görülmediğini hatırlattı. Bilimsel yayınlarda elektronik sigara kullanan 20’li yaşlardaki kişilerde ciddi damar tıkanıklığı ya da ani ritim bozukluğu vakalarının bildirildiğini, ancak bunların bireysel vakalar olduğunu ve kesin bir neden-sonuç ilişkisi göstermediğini kaydetti.