Çocuk Koruma Kanunu yasalaştı: Ağır suçlarda cezalar yükseldi
TBMM'de kabul edilen Çocuk Koruma Kanunu ile 12-18 yaş arası çocukların ceza sınırları yeniden belirlendi, "suça sürüklenen çocuk" ifadesi "adli süreçteki çocuk" oldu.
Çocuk Koruma Kanunu teklifi TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek yasalaştı. Düzenleme, çocuk adalet sistemine ilişkin çok sayıda mevzuatta değişiklik getiriyor ve 12-18 yaş grubundaki çocukların ağır suçlarda alacağı cezaların sınırlarını yeniden belirliyor.
Yasayla Türk Ceza Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu, Çocuk Koruma Kanunu ve Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun başta olmak üzere bir dizi kanunda düzenleme yapıldı. Ayrıca metindeki "suça sürüklenen çocuk" ifadesi "adli süreçteki çocuk" olarak değiştirildi.
12 yaşını doldurmuş ancak 15 yaşını tamamlamamış çocuklara ilişkin hükümler yeniden düzenlendi. Bu yaş grubundaki çocukların, işledikleri fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamamaları veya davranışlarını yönlendirme yeteneklerinin yeterince gelişmemiş olması halinde ceza sorumluluğu bulunmayacak ve bunlar hakkında çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanacak.
Ancak aynı yaş grubunda, fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneğine sahip olduğunun belirlenmesi halinde cezalar yeniden belirlendi: ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren suçlarda 13 yıldan 18 yıla, müebbet hapis gerektiren suçlarda 10 yıldan 12 yıla kadar hapis cezası verilebilecek. Diğer cezalar yarı oranında indirilecek ve her fiil bakımından verilecek hapis cezası 9 yılı geçemeyecek.
15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış çocuklar için de sınırlar yükseldi: ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren suçlarda 19 yıldan 27 yıla, müebbet hapis gerektiren suçlarda 15 yıldan 18 yıla kadar hapis uygulanabilecek. Diğer cezalar üçte bir oranında indirilecek ve her fiil için verilecek hapis cezası 15 yılı aşamayacak.
Yeni düzenleme hakimlere bazı durumlarda yaş indiriminin uygulanmamasına ilişkin takdir yetkisi de veriyor. Kasten öldürme ile neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarında; olayın somut koşulları, kusurun ağırlığı, suçun işleniş biçimi, amaç ve saik ile önceki kasıtlı suçlardan mahkumiyet gibi hususlar değerlendirilebilecek.
Yasa, çocuk adaletinde hem sorumluluk sınırlarını netleştiriyor hem de gerektiğinde hakimlere ağırlaştırıcı hususları göz önünde bulundurma imkanı tanıyor. Uygulamaya ilişkin ayrıntılar ilgili yönetmelik ve uygulama esaslarıyla belirlenecek.